مهارت های زندگی من و دخترم

یکی از دغدغه های بزرگ خانواده ها در دنیای امروزه، وابستگی شدید کودکان به موبایل است. به گفته روانشناسان حوزه تربیت کودک، مسئله «وابستگی به موبایل» در کودکان، دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک بحران جدی است که مستقیماً بر سلامت روان و رشد مغزی بچه‌ها اثر می‌گذارد.

در این مطلب می خواهیم درمورد عوارض وابستگی کودکان به موبایل از دید یک روانشناس تربیت کودک با هم صحبت کنیم. با ما همراه باشید.

تخریب سیستم پاداش مغز و کاهش تمرکز

ببینید، مغز کودک در سنین رشد مثل یک اسفنج عمل می‌کنه که همه چیز رو با سرعت جذب می‌کنه. وقتی کودک به طور مداوم با محتوای سریع و پرهیجان موبایل درگیره، مغزش به دریافت دوپامینِ آنی عادت می‌کنه. بر اساس مطالعات آکادمی اطفال آمریکا، کودکانی که بیش از دو ساعت در روز در معرض نمایشگرها قرار دارن، با احتمال بسیار بالاتری دچار نقص توجه (ADHD) و کاهش تمرکز در محیط‌های واقعی مثل مدرسه می‌شن. این وابستگی به موبایل باعث می‌شه که دنیای واقعی براشون کسل‌کننده به نظر بیاد؛ چون دنیای واقعی برخلاف انیمیشن‌ها و بازی‌های موبایلی، نیازمند صبر، تلاش و صبرِ تحمّلِ نتایجِ غیرفوریه. وقتی مغز کودک شرطی می‌شه که با یک کلیک ساده جایزه بگیره، دیگه در کلاس درس یا موقع انجام تکالیف، تحملِ کند بودنِ فرآیند یادگیری رو نداره و این یعنی فاجعه برای سیستم آموزشی کودک. در سایت «یاس سپید» ما همیشه تأکید می‌کنیم که این وابستگی، فقط یک عادت بد نیست، بلکه تغییر مسیر عصبی مغز در حساس‌ترین دوران رشدشه.

چالش‌های عاطفی و افت مهارت‌های اجتماعی

علاوه بر جنبه‌های شناختی، باید به آسیب‌های عاطفی هم توجه کرد. هوش هیجانیِ کودک فقط در تعامل چهره‌به‌چهره شکل می‌گیره. وقتی بچه بیشترین ساعات روزش رو به جای ارتباط با همسالان یا والدین، به موبایل اختصاص می‌ده، فرصت یادگیریِ همدلی، خواندن زبان بدن و مدیریت خشم رو از دست می‌ده. من در کلینیک خیلی زیاد می‌بینم که کودکانِ با وابستگی به موبایل، وقتی از دستگاه جدا می‌شن، با پرخاشگری‌های شدید، اضطراب جدایی و نوسانات خلقی ناگهانی روبرو می‌شن. این بچه‌ها در درکِ احساساتِ دیگران ضعیف‌تر عمل می‌کنن، چون موبایل نمی‌تونه جایگزینِ پیچیدگیِ ارتباطاتِ انسانی بشه. اگر بخوایم آماری نگاه کنیم، تحقیقات نشون می‌ده که کاهش تعاملات فیزیکی به نفعِ دنیای مجازی، ارتباط مستقیمی با افزایش نرخ افسردگی در کودکان سنین پایین داره. والد‌ترین دوران رشدشه.

چالش‌های عاطفی و افت مهارت‌های اجتماعی

علاوه بر جنبه‌های شناختی، باید به آسیب‌های عاطفی هم توجه کرد. هوش هیجانیِ کودک فقط در تعامل چهره‌به‌چهره شکل می‌گیره. وقتی بچه بیشترین ساعات روزش رو به جای ارتباط با همسالان یا والدین، به موبایل اختصاص می‌ده، فرصت یادگیریِ همدلی، خواندن زبان بدن و مدیریت خشم رو از دست می‌ده. من در کلینیک خیلی زیاد می‌بینم که کودکانِ با وابستگی به موبایل، وقتی از دستگاه جدا می‌شن، با پرخاشگری‌های شدید، اضطراب جدایی و نوسانات خلقی ناگهانی روبرو می‌شن. این بچه‌ها در درکِ احساساتِ دیگران ضعیف‌تر عمل می‌کنن، چون موبایل نمی‌تونه جایگزینِ پیچیدگیِ ارتباطاتِ انسانی بشه. اگر بخوایم آماری نگاه کنیم، تحقیقات نشون می‌ده که کاهش تعاملات فیزیکی به نفعِ دنیای مجازی، ارتباط مستقیمی با افزایش نرخ افسردگی در کودکان سنین پایین داره. والدینی که فکر می‌کنن موبایل فقط یک ابزار سرگرمیه، باید بدونن که این ابزار، داره مهارتِ «زیستن در واقعیت» رو از کودک می‌گیره و اون رو به یک دنیای ایزوله و پر از اضطرابِ پنهان پرتاب می‌کنه.

برای اطلاعات بیشتر در مورد تربیت فرزندان به سایت یاس سپید مراجعه نمایید.